تبلیغات
صاحب الامر - کمیل



Admin Logo
themebox Logo
.



تاریخ:جمعه 20 آبان 1390-12:44 ق.ظ

نویسنده :زهرا باقری

کمیل

دانشمندان علم رجال و درایه درباره كمیل چنین گفته اند:

شیخ طوسى در كتاب رجال خود كمیل را از اصحاب امیرالمؤ منین و امام حسن مجتبى (علیهماالسلام ) ذكر كرده است .

ابن ابى الحدید كه از علماء بزرگ اهل سنت است درباره كمیل مى گوید: كان من شیعة على و خاصته
كمیل از شیعیان خاص امیرالمؤ منین بود
. و حجاج بن یوسف او را با كسانى كه با او در پیروى از امیرالمؤ منین شریك بودند - به جرم شیعه بودن به قتل رسانید. او مى گوید كمیل عامل و فرماندار امیرالمؤ منین بود در شهرى به اسم هیت كه گویا در كنار فرات بود، ولى كمیل در اداره كردن حوزه ماءموریتش تسلط كافى نداشته بطورى كه لشكر معاویه بعضى از آبادیها و روستاهاى او را مورد حمله قرار داد و كمیل نتوانست از آنها دفاع بكند و این براى او نقطه ضعفى بود و براى جبران كردن آن به بعضى از قرائى كه تحت تصرف معاویه بود حمله نمود. امیرالمؤ منین به او اعتراض كرد و این جمله ارزنده را فرمود:

ان من العجر الحاضر اءن یهمل الوالى ما ولیه و یتكلف مالیس من تكلیفه

یكى از دلائل ضعف یك مسؤل این است كه موارد وظیفه خود را انجام ندهد و چیزى كه وظیفه او نیست آن را انجام دهد.

ذهبى كه یكى از علماى بزرگ اهل سنت است درباره كمیل چنین مى گوید:

كان شریفا مطاعا ثقة عابدا على الشیعة قلیل الحدیث قتله الحجاج

كمیل مردى شریف و در میان قومش مورد احترام بود و دستورات او را اطاعت مى كردند. مردى مورد اطمینان و در پیروى امیرالمؤ منین و اطاعت خدا مى كوشید و كم سخن ، مى گفت قاتل او حجاج بن یوسف بود.

علامه معاصر صاحب قاموس الرجال در توثیق كمیل مى گوید:

سید بن طاووس كه از علماى بزرگ است در كتاب كشف المحجة كه آن را براى فرزندش نوشته و وصایاى خود را باو مى نماید مى گوید: بعد از جنگ نهروان مردم از امیرالمؤ منین راجع به خلفاء سؤ ال نمودند، حضرت به عبدالله بن عباس فرمود كه ده نفر از اشخاص مورد اطمینان را براى گواهى احضار كن ، یكى از آنها كمیل بود كه حضرت او را مورد اطمینان قرار داد.

مرحوم حاج میرزا هاشم خراسانى در كتاب منتخب التواریخ ، معاصرین امیرالمؤ منین را به سه دسته :

حواریین ، یاران ، و خواص اصحاب آن حضرت تقسیم مى نماید.

حواریین امیرالمؤ منین را چهار نفر: عمر و بن حمق خزاعى ، میثم تمار، محمد بن ابى بكر و اویس قرنى ذكر كرده . و خواص اصحاب حضرت بسیارند، از جمله آنها كمیل بن زیاد را ذكر نموده . سپس مى گوید:

كمیل از بزرگان تابعین بود كه حجاج بن یوسف در سال هشتاد و سه هجرى در سن نود سالگى او را به قتل رسانید.

شیخ مفید كه از بزرگان شیعى متوفى 413 و مورد توجه ولى عصر بوده است ، در كتاب ارزنده اش الارشاد مى گوید:

هنگامى كه حجاج فرماندار كوفه شد كمیل بن زیاد را طلبید، جناب كمیل چون خون آشامى حجاج را مى دانست مدتى متوارى شد. حجاج حقوق و مزایاى طائفه و قوم كمیل را قطع كرد. وقتى كمیل فهمید با خود اندیشید كه من در سنین پیرى هستم و شایسته نیست كه خوشاوندانم به واسطه من در مضیقه و ناراحتى قرار گیرند، لذا خود را به ماءموران حجاج معرفى نمود. وقتى چشم حجاج به كمیل افتاد گفت من خیلى دوست داشتم كه به تو دست یابم . كمیل گفت : از عمر من چیزى باقى نمانده لیكن موعد خداى تعالى است و بعد از قتل نیز حسابى است و مولایم امیرالمؤ منین (سلام الله علیه ) به من خبر داده كه تو قاتل منى . حجاج گفت : آرى ، تو در كشتن عثمان شركت داشته اى . سپس حجاج ملعون امر كرد گردن این پیر مرد صحابى را با شمشیر زدند.

صدوق (علیه الرحمه ) كه از بزرگان علماى شیعى و در حدود دویست كتاب و تاءلیف از او به جاى مانده در كتاب امالى خود گوید:

امیرالمؤ منین دست كمیل را گرفت و به صحرا برد و آهى كشید و فرمود:

الناس ثلثة عالم ربانى و متعلم على سبیل نجاة و همج رعاع اتباع كل ناعق یمیلون مع كل ریح لم یستضیئوا بنور العلم یلجاؤ ا الى ركن ، یا كمیل العلم خیر من المال العلم یحرسك و انت تحرس المال و المال تنقصه النفقة و العلم یزكو بالانفاق . یا كمیل العلم دین یدان به یكسب الانسان الطاعة فى حیاتة و جمیل الا حدوثة بعد وفاته و العلم حاكم و المال محكوم علیه با كمیل هلك خزان الاموال و هم احیاء و العلماء باقون ما بقى الدهر اعیانهم مفقودة و امثالهم موجودة .

مردم سه دسته اند: گروهى عالم ربانیند (در معارف حقه و علم مبداء و معاد دانا هستند) و گروهى متعلم اند، و دسته سوم مردم فرومایه اند كه مانند مگسان بهر طرف باد وزیدن گیرد به آن طرف حركت مى كنند از روشنایى علم بهره نیافته اند و متكى به یك تكیه گاه محكم نیستند. كمیل ! علم بهتر از مال است ، زیرا تو مال را نگهدارى مى كنى در صورتى كه علم تو را نگهدارى مى نماید، مال به واسطه بخشش كم مى شود، اما علم بوسیله انفاق زیاد مى گردد.

اى كمیل ! علم برنامه اى است كه انسان به آن عمل مى كند، به وسیله علم به دین است كه انسان در حال حیات مى تواند خدا را اطاعت كند و بعد از مرگ اثر خیر او باقى بماند - اى كمیل ! علم حاكم است و مال محكوم علیه است . اى كمیل ! خزانه داران مال و ثروت هلاك شدند و خزانه داران علم و دانشها زنده اند، و علماء و دانشمندان تا روزگار باقى است جاودانند. بدنهاى آنها از نظر پنهاست اما نشانه هاى آنها در دنیا موجود است.

 

دعای کمیل

1- ابوجعفر محمد بن حسن على شیخ طائفه حقه شیعه معروف به شیخ طوسى (رضوان الله علیه ) متولد 385 و متوفى 460 كه به عقیده كلیه علماى رجال از اكابر علماى شیعه و مرجع فضلاى زمان بوده و دو كتاب از كتب اربعه (تهذیب و استبصار) از آثار آن بزرگوار است . و بسیار جلیل القدر و عظیم المنزله و در تمام علوم دینى خبیر و در علم و عمل و كمالات نفسانى بى نظیر بوده است . وى در كتاب (مصباح المتهجد درباره دعاى كمیل چنین گوید: روایت شده كه كمیل بن زیاد امیرالمؤ منین را دید كه : در شب نیمه ماه شعبان در حال سجده این دعا را مى خواند سپس ‍ شروع مى كند به دعاى مشهور كمیل .
2- علامه بهبهانى (معروف به استاد الكل فى الكل ) متوفى 1206 كه در حدود دویست تاءلیف دارد، در تعلیقات خود راجع به كمیل مى گوید:

و هو المنسوب الیه الدعاء المشهوره

كمیل كسى است كه دعاى مشهور منسوب به او است .

3- علامه مجلسى (ملا محمد باقر متوفى 1111 صاحب كتاب بزرگ (بحار الانوار) كه چاپ جدید آن یكصدو ده جلد شده است ) در كتاب زاد المعادكه كتابى است در ادعیه در اعمال شب نیمه شعبان چنین مى گوید: چون دعاى كمیل بن زیاد كه از خواص اصحاب حضرت امیرالمؤ منین (علیه السلام ) است بهترین دعاهاست و از دعاهاى این شب است و در اوقات دیگر نیز مى توان آن را خواند با ترجمه ، در اینجا ایراد مى نماید كه در وقت خواندن یادآور معانى آن باشند تا فائده اش تمامتر و ثوابش عظیم تر باشد.
نكته اى كه باید ذكر شود اینست این قسمت از روى نسخه خطى زاد المعاد نوشته گردیده كه در آخر نوشته شده : كه این نسخه از روى دستخط خود مجلسى نوشته شده است كه تاریخ آن 1107 است ، كه تقریبا چهار سال قبل از وفات مجلسى بوده.

4- سید بن طاووس متوفى سال 665 كه از بزرگان علماى شیعه و بعضى گفته اند جزوكسانیست كه به زیارت حضرت مهدى (علیه السلام ) مشرف شده در كتاب اقبال الاعمال روایت كرده كه كمیل بن زیاد گفت:

روزى با مولایم حضرت امیرالمؤ منین على (علیه السلام ) در مسجد بصره نشسته بودم ، شب نیمه شعبان را یادآور شدیم ، حضرت فرمود هر بنده اى آن شب را به عبادت و احیاء بگذارند و دعاى حضرت خضر (علیه السلام ) را در آن شب بخواند البته دعاى او مستجاب گردد. چون حضرت به منزل آمد شب به خدمت او رفتم ، چون مرا دید پرسید اى كمیل براى چكار آمده اى . عرض كردم براى دعاى خضر آمده ام ، فرمود بنشین ، اى كمیل ! چون این دعا را حفظ نمایى و هر شب جمعه یك مرتبه و یا در هر ماهى یك مربته و یا در هر سالى سك مرتبه ، یا در هر عمرى یك مرتبه بخوانى شر دشمنان از او دفع و خدا تو را یارى مى كند و رزق و روزى تو زیاد مى گردد و گناهان تو آمرزیده گردد، اى كمیل ! چون مدتى زیاد در مصاحبت من به سر بردى تو را شایسته آن دیدم كه با این دعاى مبارك ممتاز و سرافراز گردانم . پس فرمود بنویس و خود حضرت املاء فرمودند و من نوشتم .

سپس سید بن طاووس شروع مى كند به نقل دعاى معروف.

5- محدث قمى (حاج شیخ عباس ) صاحب مفاتیح الجنان در منتهى الآمال  در شرح حال كمیل گوید: دعاى مشهور كه در شب نیمه شعبان و شبهاى جمعه مى خوانند منسوب به آن جناب است .
لازم به تذكر است كه مرحوم حاج شیخ عباس قمى جزو علماء رجالى است كه معروف است . مرحوم آیت الله العظمى بروجردى گاه گاه در علم رجال به ایشان مراجعه مى كرد.

6- مرحوم حاج میرزا هاشم خراسانى كه خود محققى كم نظیر بوده در كتاب ارزنده اش منتخب التواریخ  در شرح حالات كمیل بعد از آن كه جریان شهادتش را به دست حجاج نقل مى كند مى گوید: دعاى كمیل كه در شبهاى جمعه و شب نیمه شعبان خوانده مى شود منسوب به ایشان است .

7- علامه معاصر حاج شیخ محمد تقى شوشترى در كتاب قاموس الرجال در شمن حالات كمیل مى گوید: صاحب دعاى منسوب به او كار در شبهاى جمعه و نیمه شعبان خوانده مى شود. البته در ضمن روایت سید بن طاووس را نقل مى كند كه مذكور شد.

8- شیخ كفعمى (ابراهیم بن على بن الحسن جبل عاملى ) از علماى قرن هشتم كه در اكثر علوم اسلامى ماهر و مردى زاهد و با تقوى بوده است و داراى كتابهاى متعددى از آن جمله كتاب بلدالامین و مصباح كفعمى كه جزو كتب دعا و بسیار معروف است در اعمال نیمه شعبان در ضمن دعاهاى آن شب مى گوید:

ثم ادع بماروى ان امیرالمؤ منین یدعوا به لیله النصف من شعبان و هو ساجد.

یعنى در نیمه شعبان این دعا را كه از امیرالمؤ منین روایت شده بخوان كه حضرت در حال سجود آن را مى خواند

نظرات() 
rossanamclaine.wordpress.com
شنبه 30 اردیبهشت 1396 02:09 ق.ظ
Whoa! This blog looks just like my old one! It's on a totally different subject but it has pretty
much the same page layout and design. Wonderful choice
of colors!
BHW
سه شنبه 29 فروردین 1396 02:50 ب.ظ
I don't even know the way I ended up here, but I believed this put
up was good. I do not understand who you are but certainly you are going to a
well-known blogger if you are not already.
Cheers!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر